چرا در خانه و جلوی مانیتور هم به ضد آفتاب نیاز داریم؟ خطر پنهان در محیط های بسته

وقتی کلمه محافظت از پوست را می شنوید، احتمالا اولین تصویری که در ذهن شما نقش می بندد، یک روز گرم تابستانی، قدم زدن در کنار ساحل دریا و تابش مستقیم و سوزان نور خورشید است. بیشتر ما بر اساس یک عادت قدیمی و باور اشتباه، فقط زمانی به سراغ کشوی لوازم آرایشی خود می رویم و کرم محافظ می زنیم که قصد داشته باشیم برای مدت طولانی در فضای باز و زیر نور خورشید بمانیم. ما تصور می کنیم زمانی که در خانه روی مبل نشسته ایم یا در دفتر کار به صفحه مانیتور خیره شده ایم، در امن ترین نقطه جهان قرار داریم و هیچ خطری سلامت پوست ما را تهدید نمی کند.

اما علم درماتولوژی نوین پرده از یک حقیقت بسیار تکان دهنده برداشته است: بزرگ ترین آسیب های پوستی و روند پیری زودرس، نه در کنار ساحل، بلکه دقیقا در همین محیط های بسته و به ظاهر امن رخ می دهند! اشعه های مخرب نامرئی به راحتی از شیشه پنجره ها عبور می کنند و صفحات دیجیتال نیز در حال بمباران سلول های شما هستند. به همین دلیل است که متخصصان پوست در سراسر جهان تاکید می کنند خرید ضد آفتاب اصل و استفاده روزمره از آن، حتی زمانی که قصد خروج از خانه را ندارید، تنها راه نجات شما از ایجاد لک های مقاوم و افتادگی پوست است.

قاتل خاموش جوانی: تفاوت اشعه های سوزاننده و اشعه های پیر کننده

برای درک این که چرا نشستن در خانه یا دفتر کار خطرناک است، ابتدا باید الفبای تابش های خورشیدی و رفتار امواج نوری را بشناسیم. نور خورشید دارای طیف گسترده ای از امواج است، اما دو نوع از اشعه های ماوراء بنفش ( UV ) بیشترین آسیب را به صورت ما وارد می کنند که با نام های اشعه نوع آ ( UVA ) و اشعه نوع بی ( UVB ) شناخته می شوند. رفتار و قدرت نفوذ این دو اشعه با یکدیگر کاملا متفاوت است:

۱. اشعه سوزاننده ( UVB ): این اشعه طول موج کوتاه تری دارد و مستقیما روی لایه های بیرونی پوست ( اپیدرم ) تاثیر می گذارد. اشعه یو وی بی مسئول ایجاد آفتاب سوختگی، قرمزی، درد و التهاب های ظاهری روی صورت و بدن است. شدت این اشعه در فصل تابستان و در اواسط روز به بالاترین حد خود می رسد. خوشبختانه، این اشعه قدرت عبور از موانع فیزیکی سخت مانند شیشه پنجره ها یا ابر های بسیار ضخیم را ندارد.

۲. اشعه پیر کننده و نابودگر ( UVA ): این دقیقا همان هیولای خاموشی است که باید به شدت از آن بترسید. اشعه یو وی ای دارای طول موج بلند تری است و به همین دلیل می تواند از موانع فیزیکی عبور کند. این اشعه در تمام روز های سال، از لحظه طلوع تا غروب خورشید، با قدرت کاملا یکسان و ثابت می تابد. چه هوا آفتابی باشد، چه بارانی، و چه برف شدیدی ببارد، این اشعه حضور دارد.

بحران نور آبی ( Blue Light ): مانیتور ها و گوشی ها چگونه لک می سازند؟

ما در عصری زندگی می کنیم که چشمان ما از لحظه بیداری تا زمان خواب، به صفحات دیجیتال دوخته شده است. گوشی های هوشمند، تبلت ها، لپ تاپ ها، مانیتور کامپیوتر ها و حتی لامپ های ال ای دی ( LED ) رایج در خانه ها، همگی نوعی از نور را ساطع می کنند که در علم فیزیک به آن ” نور مرئی پر انرژی ” ( HEV ) یا همان ” نور آبی ” می گویند.

شاید بپرسید نور مانیتور چه ارتباطی با پوست دارد؟ تحقیقات گسترده محققان پوست و مو در سال های اخیر نشان داده است که نور آبی اگرچه باعث سرطان پوست نمی شود، اما اثرات مخربی مشابه با اشعه یو وی ای خورشید دارد! نور آبی ساطع شده از صفحات دیجیتال، باعث ایجاد ” رادیکال های آزاد ” در سلول های پوست می شود. رادیکال های آزاد، مولکول های ناپایدار و به شدت وحشی هستند که برای رسیدن به ثبات، به سلول های سالم صورت حمله کرده و غشای آن ها را از بین می برند.

فرار از حس چسبندگی: چه نوع بافتی برای استفاده در خانه مناسب است؟

بزرگ ترین چالشی که متخصصان پوست با بیماران خود دارند این است که بیماران تمایلی به استفاده از کرم های محافظ در خانه ندارند. دلیل این مقاومت بسیار منطقی است: هیچ کس دوست ندارد زمانی که در حال استراحت در خانه است، یک لایه ضخیم، چرب، سنگین و سفید رنگ روی صورت خود تحمل کند. حس خفگی منافذ و براق شدن صورت، اصلی ترین مانع برای انجام این روتین حیاتی است.

اما امروزه با پیشرفت تکنولوژی در صنعت داروسازی، این مشکل به طور کامل حل شده است. شما نیازی ندارید در خانه از کرم های سنگین مخصوص ساحل استفاده کنید! برای محیط های بسته، شما باید به دنبال محصولاتی با فرمولاسیون های جدید و بافت های فوق سبک باشید:

۱. ژل کرم ها و فلوئید های فاقد چربی ( Oil Free ): اگر پوست چرب یا مختلط دارید، باید از فلوئید ها یا ژل های بر پایه آب ( Water Based ) استفاده کنید. این محصولات بافت آبکی و بسیار سبکی دارند، در کمتر از ده ثانیه به طور کامل جذب می شوند و هیچ گونه رد چربی، براقیت یا سفیدی روی صورت باقی نمی گذارند. شما حتی فراموش خواهید کرد که کرمی روی صورت خود زده اید.

۲. لوسیون های حاوی آبرسان برای پوست های خشک: اگر در محیط خانه به دلیل استفاده از سیستم های گرمایشی یا سرمایشی پوستتان خشک می شود، می توانید از محصولات دو کاره استفاده کنید. کرم های محافظی که حاوی هیالورونیک اسید، سرامید و نیاسینامید هستند، همزمان با دفع اشعه های مخرب، کار رطوبت رسانی عمقی را نیز انجام می دهند.

۳. فیلتر های فیزیکی ( مینرال ) به عنوان سپر نوری: برای محافظت حداکثری در برابر نور آبی مانیتور ها، محصولاتی که حاوی فیلتر های فیزیکی مانند زینک اکساید و تیتانیوم دی اکساید هستند ( و همچنین کرم های رنگی که حاوی اکسید آهن هستند ) بسیار عالی عمل می کنند. این مواد مانند یک سپر آینه ای روی سطح پوست می نشینند و امواج الکترومغناطیسی مانیتور را قبل از ورود به منافذ، بازتاب می دهند.

قانون طلایی تمدید: یک بار در روز کافی نیست!

بزرگ ترین اشتباهی که افراد در مراقبت از پوست خود مرتکب می شوند این است که صبح بعد از بیدار شدن یک لایه کرم می زنند و فکر می کنند تا پایان شب در امان هستند. این یک تصور کاملا باطل است. مواد فعال و فیلتر های شیمیایی موجود در این محصولات، در اثر برخورد با امواج نوری و همچنین ترکیب شدن با سبوم ( چربی طبیعی پوست ) و عرق صورت، پس از گذشت دو الی سه ساعت تجزیه شده و خاصیت دفاعی خود را به طور کامل از دست می دهند. 

برای تمدید راحت تر در طول روز ( به خصوص اگر صورت شما تمیز است و آرایش ندارید ) نیازی به شستشوی مجدد صورت با آب و شوینده نیست؛ می توانید لایه جدید را مستقیما روی لایه قبلی شارژ کنید. همچنین استفاده از فرم های استیکی ( Stick ) یا اسپری های محافظ، فرایند تمدید در خانه را در عرض چند ثانیه و بدون کثیف شدن دست ها امکان پذیر می کند.

سوالات متداول درباره ضرورت استفاده از کرم محافظ در محیط بسته

۱. اگر میز کار من با پنجره فاصله زیادی داشته باشد، آیا باز هم در خطر هستم؟ بله. اشعه های پیر کننده ( UVA ) به شدت قدرتمند هستند و می توانند با برخورد به سطوح مختلف، تا مسافت زیادی در داخل اتاق پخش و منعکس شوند. به عنوان یک قانون کلی در علم پزشکی، اگر در محیطی قرار دارید که به قدری روشن است که می توانید بدون روشن کردن لامپ یک کتاب را بخوانید، یعنی در معرض امواج مخرب خورشیدی هستید و حتما به یک لایه محافظ نیاز دارید.

۲. آیا نور لامپ های معمولی خانه هم باعث لک و پیری پوست می شوند؟ لامپ های فلورسنت ( مهتابی ) و ال ای دی ( LED ) رایج در خانه ها مقداری نور آبی و اشعه ساطع می کنند، اما شدت آن ها معمولا به اندازه نور مانیتور ها یا خورشید نیست.

۳. برای دور چشم که پوست بسیار نازک و حساسی دارد باید از چه محصولی در خانه استفاده کنیم؟ پوست دور چشم حدود ده برابر نازک تر از سایر قسمت های صورت است. برای این ناحیه، شما باید منحصرا از کرم های دور چشم حاوی اس پی اف ( SPF ) یا محصولاتی که صراحتا روی بسته بندی آن ها قید شده ” مناسب و ایمن برای دور چشم ” استفاده کنید تا دچار سوزش چشم نشوید.

۴. میزان مصرف استاندارد برای پوشش کامل صورت چقدر است؟ فرقی نمی کند در خانه باشید یا بیرون؛ برای این که به میزان محافظت کامل و استاندارد درج شده روی بسته بندی محصول برسید، باید حداقل به اندازه طول دو انگشت کامل ( انگشت اشاره و انگشت میانی ) از کرم را به صورت یکنواخت روی کل صورت، گردن و حتی گوش های خود پخش کنید.

۵. آیا برای استفاده در خانه هم به اس پی اف پنجاه ( SPF 50 ) نیاز داریم؟ خیر، برای محیط های بسته و مصارف روزمره ای که در معرض تابش مستقیم و شدید آفتاب نیستید، استفاده از یک محصول استاندارد با اس پی اف سی ( SPF 30 ) کاملا ایده آل و کافی است.